Alergia i  nietolerancja pokarmowa bywa przez wielu uznawana za jedno i to samo choć jest pomiędzy nimi zasadnicza różnica. Warto ją poznać, szczególnie jeśli nie zgłębialiście tematu a planujecie wykonanie badań diagnostycznych poszukując odpowiedzi na pytania, czy i które pokarmy są dla was problematyczne.

Alergia pokarmowa jest spowodowana  odpowiedzią układu immunologicznego (odpornościowego) – ma miejsce nadmierna, nieprawidłowa reakcja tego układu na pokarmy, które są nieszkodliwe dla większości osób jadających je w normalnych ilościach. Można alergię wyleczyć ale może też trwać przez całe życie, zależy to od wielu czynników. Pojawiające się na skutek kontaktu z alergenem reakcje immunologiczne mogą dotyczyć nie tylko przewodu pokarmowego ale także innych narządów i układów.

W przypadku nietolerancji pokarmowej czynnikiem powodującym wystąpienie objawów jest brak enzymów trawiennych (lub ich niewystarczająca ilość) niezbędnych do rozłożenia określonego związku (np. brak enzymu trawiennego – laktazy warunkującego strawienie cukru mlecznego- laktozy). Większość nietolerancji  ma podłoże genetyczne i nie jest możliwa do wyleczenia. Wyjątkiem jest  np. wtórna (nabyta) nietolerancja laktozy, która  ustępuje o ile jest możliwe  usunięcie przyczyny podstawowej powodującej  ograniczenie lub zanik wydzielania laktazy. Taką przyczyną podstawową, możliwą do usunięcia, może być m.in.  ostre zakażenie  żołądkowo- jelitowe, rodzaj podawanych leków, alkoholizm;  nie możemy usunąć celiakii, która w określonym stopniu zaawansowania również może być przyczyną podstawową powodującą zanik wydzielania laktazy. Reakcje na nietolerancje pokarmowe mogą dotyczyć również innych układów poza pokarmowym, np. skórnego czy oddechowego. Najczęściej występującą jest nietolerancja laktozy (cukru mlecznego). Statystyki wskazują na  37-40%  populacji z nietolerancją laktozy. Mniejszą liczebnie grupę dotyka  trwała nietolerancja glutenu czyli celiakia (choroba trzewna). Warto mieć na uwadze, że są to dane szacunkowe. Dopiero badania kompleksowe pokazałyby faktyczny rozmiar problemu, często ukrytego pod postacią objawów atypowych lub objawów typowych ale błędnie diagnozowanych.

Do  nietolerancji  i alergii na gluten dołączyła kolejna jednostka chorobowa związana z glutenem a powodowana reakcją układu odpornościowego na to białko. Zauważono uciążliwe reakcje po spożyciu zbóż glutenowych pojawiające się u osób spoza grupy celiaków czy glutenowych alergików . Na ich podstawie, po licznych  badaniach uznano i opisano nadwrażliwość na gluten niezwiązaną z celiakią i alergią (NCGS – Non-Celiac Gluten Sensitivity).  Objawy NCGS to biegunki, bóle brzucha i zmęczenie, które po 2 tygodniach eliminacji glutenu z diety wyraźnie ustępują i po ponownym  wprowadzeniu powracają. Dotychczas nie ustalono, czy nadwrażliwość na gluten jest schorzeniem trwałym. Po 1-2 latach eliminacji glutenu z diety (dopuszczalne śladowe ilości) można spróbować ponownie wprowadzić go do diety.

nietolarencja-alaergia-795x1024

Źródło schematu: http://www.alergiapokarmowa.pl/alergia-pokarmowa-i-nietolerancja-pokarmowa-wyjasniamy-co-i-jak/

Każda nietolerancja czy alergia pokarmowa ma swoją przyczynę i dopóki jej nie określimy walczymy jedynie z objawami chorobowymi skupiając się na ich łagodzeniu. Natomiast identyfikując  czynnik zapalny (np. alergen czy rodzaj nietolerancji) mamy możliwość podjąć  działania likwidujące lub ograniczające jego aktywność w organizmie. Warto pamiętać, że taka ciągła, niekontrolowana lub nielikwidowana  aktywność prowadzić może do poważnych chorób.

Źródła
1.„Nadwrażliwość na gluten – fakty i kontrowersje”, Marta Stępień, Paweł Bogdański, Klinika Chorób Wewnętrznych, Zaburzeń Metabolicznych i Nadciśnienia Tętniczego U.M. w Poznaniu, „Via Medica” 2013
2. http://www.alergiapokarmowa.pl/alergia-pokarmowa-i-nietolerancja-pokarmowa-wyjasniamy-co-i-jak/
3. http://www.alergiapokarmowa.pl/komu-szkodzi-gluten/